Łazienka to miejsce, w którym każdy chce czuć się komfortowo. Fakt ten łączy się także z chęcią zachowania poczucia bezpieczeństwa, prywatności i intymności. Spełnienie tych warunków jest niezmiernie łatwe dla zdrowych i młodych ludzi. Często zdarza się jednak, że w naszych domach przebywają osoby starsze lub niepełnosprawne, które mają problemy ze swobodnym poruszaniem się. Błędnie myślimy, iż jest to problem marginalny – dotyczy on kilkunastu procent naszego społeczeństwa. Jak więc należy wyposażyć i rozplanować łazienkę, aby osoby mające ograniczone możliwości ruchowe mogły się w niej samodzielnie poruszać i korzystać z jej dobrodziejstw?

Głównym problemem utrudniającym osobom niepełnosprawnym i starszym korzystanie z łazienki jest jej mała powierzchnia. W dostosowywanej łazience powinna być dostępna odpowiednia powierzchnia manewrowa. Pozwala ona na swobodne korzystanie z urządzeń sanitarnych i wykonanie pełnego obrotu wózka. Zwykle wystarczy koło o średnicy 1.5 metrów. Dla osoby starszej lub niepełnosprawnej ruchowo ważne jest zachowanie odpowiednich odległości między elementami wyposażenia oraz montaż poręczy przy wannie, natrysku, umywalce i ubikacji. Wyposażenie elektryczne łazienki powinno znajdować się na wysokości 40-140 cm. Pozwoli to na swobodne operowanie nim przez osobę na wózku. Drzwi łazienki powinny otwierać się na zewnątrz, gdyż osoba niepełnosprawna będzie mogła łatwo opuścić pomieszczenie.

Umywalka przystosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych powinna umożliwiać umycie rąk w pozycji siedzącej. Umywalki takie posiadają specjalną konstrukcję syfonu odpływowego. Nie powinno się ich mocować na postumencie, gdyż utrudni on dojazd do nich osobie na wózku. Dla niepełnosprawnych istotne są też poręcze, które montuje się po obu stronach umywalki.

Miska ustępowa lub bidet powinny mieć wysokość dostosowaną do wysokości wózka, aby osoba niepełnosprawna mogła się łatwo przesiąść. Ważna jest również długość miski ustępowej umożliwiająca wygodne przemieszczanie się z toalety na wózek i odwrotnie. Tu również należy zainstalować odpowiednie uchwyty.

Korzystanie z wanny umożliwi ławeczka umocowana na jej górnej krawędzi. Osoba niepełnosprawna może wygodnie przesiąść się na nią z wózka. Natrysk powinien mieć za to formę nie zamkniętej, zagłębionej przestrzeni o wymiarach 1x1 metr. Może być osłonięta parawanem lub odpowiednimi drzwiami. Pod natryskiem można zainstalować specjalną ławeczkę lub stołek prysznicowy, które umożliwią korzystanie z niego w pozycji siedzącej. Temu celowi posłużą również poręcze montowane pod prysznicem.

Łazienkę warto dostosować do indywidualnych potrzeb osoby niepełnosprawnej. Inne wymagania mają osoby starsze, poruszające się na wózkach, chodzące o kulach lub z pomocą balkoników. Różne są także sposoby korzystania przez nie z urządzeń sanitarnych – np. siadanie na muszli czy sposób kąpieli w wannie. Przy planowaniu i urządzaniu łazienki warto więc wziąć pod uwagę potrzeby indywidualnej osoby, która będzie z niej korzystać. Na dostosowanie łazienki do potrzeb osoby niepełnosprawnej można otrzymać dofinansowanie z Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w ramach likwidacji barier architektonicznych. Jego wysokość może wynosić do 80% kosztów takiej inwestycji.